LEPIEJ NIE PRZEŻYWAĆ CZ. II

W każdej rodzinie niektóre uczucia są uważane za ’dobre’, a niektóre za ’złe’. Złe umieszcza się za kurtyną i cała rodzina ma rodzaj cichej, ale bardzo wiążącej umowy, że emocje ulokowane za kurtyną muszą pozostać niezauważone. Wszyscy udają, że ich tam nie ma. Więc też każde kolejne dziecko uczy się usuwać te same rzeczy z pola widzenia. Zwyczaj odcinania się od nich jest przekazywany jak odra – ani celowo, ani świadomie, toteż nikt nie wie, że się to dzieje”. (Robin Skynner, John Cle- ese: Żyć w rodzinie i przetrwać. Jacek Santorski & Co, Warszawa, 1992, s.38-39)

Czytaj dalej LEPIEJ NIE PRZEŻYWAĆ CZ. II

Sprawność osób w podeszłym wieku

Poczynając od startu szybkość ruchu wzrasta do maksimum, wyrównuje się, a następnie spada aż do zatrzymania. Załóżmy przykładowo, że okres wzrostu szybkości obejmuje 38% całego czasu ruchu: ruch o jednostajnej prędkości trwa przez 18% czasu: 27% – to okres spadku szybkości, a 17% – zatrzymanie i zmiana kierunku ruchu. Ten układ liczb jest charakterystyczny tylko dla niektórych ruchów: w innych przypadkach, gdy wchodzi w grę poszukiwanie, ustalenie miejsca i nieregularny tor – charakterystyki czasowe ruchu będą odmienne.

Czytaj dalej Sprawność osób w podeszłym wieku

Russel a teoria prawdziwości przekonań

Russell zakłada 6, iż teoria prawdziwości przekonań musi być również teorią fałszu (I), że prawdziwość musi występować jako cecha przekonań (li), wreszcie prawdziwość i fałszywość przekonań mają być ich cechami względnymi, polegającymi na stosunku do czegoś, co jest poza nimi (Ili). Założenie pierwsze znaczy, iż przekonanie, które Russell pojmuje jako stosunek umysłu do czegoś istniejącego poza nim, nie może być stosunkiem, którego drugi człon byłby czymś prostym. Gdyby bowiem przedmiot sądu był czymś prostym, nie można by – jego zdaniem – wydawać sądów fałszywych. Tzn. jeśliby prosty przedmiot przeświadczenia (sądu) istniał – sąd byłby oczywiście prawdziwy, gdyby zaś nie istniał – nie byłoby mowy o żadnym przeświadczeniu, gdyż z powodu braku przedmiotu nie mogłoby ono istnieć zgodnie z Russellowśką definicją przeświadczenia. Widzimy już tu, że Russella koncepcja przeświadczenia zakłada pewien pogląd na relacje: relacja mianowicie zachodzi wówczas, gdy oba jej człony istnieją. Już w tym punkcie widać, że Twardowski stal na innym stanowisku w sprawie istnienia członów relacji, skoro twierdzi, ze sąuzic można także przedmiot me istniejący, właśnie oumawiając mu istnienia. Twardowski zaitiaua tym samym, ze aoy za- cnouziła pewna relacja, wystarcza, oy jeden z jej czionow istniał: w tym przypadku sąuzący podmiot. Kusseiiowska koncepcja ‚przeświadczenia, zakiaaając istnienie dwu czionow reiacji poznawczej, zakłaaa tym samym istnienie, natomiast teoria Twardowskiego unika tego założenia, głosząc, iż sądzie można także przedmioty nie istniejące 7.

Czytaj dalej Russel a teoria prawdziwości przekonań

Narzędzia do pomiaru osobowości

Wśród współczesnych psychologów nikt nie przyczynił się bardziej niż Murray do rozwoju metod określania osobowości. Opracował on wiele pomysłowych technik pomiaru osobowości, z których tylko niewielka część jest systematycznie wykorzystywana w praktyce. Jego publikacje – Explorations in personality i Assessment of men – dostarczają wielu przykładów świadczących o pomysłowości i różnorodności narzędzi, które opracował lub do których opracowania się przyczynił. Jedno z nich, a mianowicie Test Apercepcji Tematycznej (Thematic Apperception Test), stało się, po teście Rorschacha, najpowszechniej obecnie stosowaną techniką projekcyjną (Lin- dzey, 1961: Murstein, 1963: Zubin, Eron i Schumer, 1965).

Czytaj dalej Narzędzia do pomiaru osobowości

Stałość typu somatycznego

Jedno z zagadnień, co do których uogólnienia teorii konstytucjonalnej wydają się niezgodne ze zdrowym rozsądkiem, jest następujące: w jakim stopniu można oczekiwać, że klasyfikacja czy opis oparte na obiektywnych miarach budowy ciała pozostaną bez zmiany? Dla większości ludzi zwykłe zmiany spowodowane starzeniem się i zmianami sposobu odżywiania wydają się nieodpartym dowodem zmienności typu somatycznego. Jednakże Sheldon, podobnie jak inni psycholodzy konstytucjonalni, w swych wczesnych pracach wyraża również mocne przekonanie, że „… najwyraźniej żadna zmiana sposobu odżywiania się nie może spowodować, by pomiary osoby należącej do jednego typu somatycznego stały się podobne do pomiarów charakterystycznych dla innego typu” (1944, s. 540). Czynniki związane z odżywianiem mogą spowodować zmiany w poszczególnych pomiarach, lecz nie zmienią rzeczywistego somatotypu. Zmiany te będą wyglądały jak odchylenia od normalnego czy pierwotnego typu somatycznego. Uogólnienie to Sheldon sformułował na podstawie dokonanych przed i po dużych zmianach wagi ciała, sięgających 100 funtów (około 45 kg). Wyniki tych badań Sheldon podsumowuje następująco: moglibyśmy śledzić rozwój kilkuset osobników przez okres około 12 lat i chociaż u wielu wystąpiły znaczne fluktuacje wagi, u żadnego nie wykryliśmy przekonywającej zmiany typu somatycznego. Aby zmienił się typ somatyczny, musiałby zmienić się szkielet oraz kształt głowy, budowa kostna twarzy, szyja, przeguby rąk, kostki u nóg, łydki i przedramiona, a także stosunek wysokości ciała do pomiarów dokonanych w miejscach, gdzie tłuszcz się nie gromadzi. Odłożenie się tłuszczu ani jego usunięcie nie zmienia w istotny sposób żadnej z miar, z wyjątkiem miar tych miejsc, gdzie odkłada się tłuszcz. […] Można powiedzieć, że nie zdarzyło się jeszcze, aby wskutek zaburzeń odżywiania budowa ciała stała się niemożliwa do rozpoznania lub upodobniła się do innego typu somatycznego tak bardzo, by spowodowało to usprawiedliwioną pomyłkę (1949, s. 221).

Czytaj dalej Stałość typu somatycznego

Podzielność uwagi i kwestie z nią związane

Jak widać z tabeli, czas prostej reakcji ruchowej przy podzielności uwagi jest u osób ze słabym układem nerwowym większy niż u osób z silnym układem nerwowym. Pod wpływem podzielności uwagi zarówno u silnych, jak i u słabych czas reakcji mchowej znacznie się powiększa, tj. znacznie zwiększa się hamowanie.

Czytaj dalej Podzielność uwagi i kwestie z nią związane

Pięć hierarchii wartości

W zależności od tego, jakie rzeczy i zdarzenia są szczególnie wartościowe dla jednostki, można wyróżnić kilka kategorii ludzi. Każda z nich posiada specyficzną hierarchię wartości. Wielu autorów, takich jak Anders, Morris czy Reykowski, nadaje im nazwy pochodzące ze świata antycznego. W ten sposób zwiększa się plastyczność opisu, chociaż nie wzrasta jego precyzja. Szczególne znaczenie posiada pięć następujących hierarchii.

Czytaj dalej Pięć hierarchii wartości

Ocenianie drugiej osoby – kontynuacja

A co z Tobą? Czy już sprawdziłeś, co masz w głowie na własny temat ? Możesz powiedzieć, że to się rozpisuje na całe mnóstwo różnych szczegółowych ocen. To znaczy: co myślisz o sobie jako o człowieku w ogóle albo jako o kobiecie czy mężczyźnie, jakim jesteś synem, jaką matką, jakim pracownikiem. Jak gotujesz, pływasz, całujesz, jak sobie radzisz w towarzystwie, czy umiesz zbierać grzyby, co myślisz o własnych zdolnościach do uczenia się języków obcych. To prawda, w każdym z tych obszarów masz jakąś samoocenę, myślisz o sobie dobrze albo źle. Każdy z nich zresztą i niezliczone inne można by dzielić na jeszcze mniejsze cząstki.

Czytaj dalej Ocenianie drugiej osoby – kontynuacja

Biografia Junga

Do tej pory nie opublikowano jeszcze pełnej biografii Junga porównywalnej z biografią Freuda, pióra Ernesta Jonesa. W tym samym roku, w którym umarł, ukazała się jego autobiografia zatytułowana Memories, dreams, reflections (1961 – Wspomnienia, sny, refleksje). Została ona częściowo napisana przez samego Junga, a częściowo nagrana i zredagowana przez jego zaufaną sekretarkę Anielę Jaffé i uzupełniona materiałami z wykładów Junga. Książka ta to przede wszystkim autobiografia duchowa, jednak zawiera także wiele informacji o zewnętrznych wydarzeniach z życia Junga. Nastrój tej książki określa jej pierwsze zdanie: „Moje życie jest opowieścią o samorealizacji nieświadomości”. Dane biograficzne dotyczące Junga znaleźć można u takich autorów, jak: Frieda Fordham (1953), Bennet (1961), Dry (1961), Jaffé (1971), Wehr (1971), von Franz (1975), Hannah (1976), Stern (1976): van der Post (1976). Niestety żadna z tych książek nie jest pełną biografią Junga.

Czytaj dalej Biografia Junga